Σπήλαιο στη Γαλλία αποκτά αντίγραφο για να διασωθεί από την κλιματική αλλαγή

Η αύξηση της θερμοκρασίας και τα ακραία καιρικά φαινόμενα επηρεάζουν μια σειρά από μνημεία και ιστορικά κτήρια από τα οποία εξαρτώνται οι κοινότητες σε όλο τον κόσμο. Μόνο λίγοι εξακολουθούν να αμφιβάλλουν, ότι ο κόσμος βιώνει μια κλιματική αλλαγή που επιταχύνεται από ανθρώπινες ενέργειες.

Σύμφωνα με μια μελέτη της UNESCO, του UNEP (United Nations Environment Program) και Union of Concerned Scientists (UCS), η κλιματική αλλαγή είναι ένας από τους σημαντικότερους κινδύνους για τοποθεσίες και μνημεία παγκόσμιας κληρονομιάς. Αυτό οδήγησε τις χώρες και τα υπερεθνικά ιδρύματα να λάβουν και να προωθήσουν μέτρα, που με κάποιο τρόπο περιορίζουν τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, καθώς και άλλες πηγές περιβαλλοντικής ρύπανσης. Αν δεν εφαρμοστούν καθολικά και με συνέπεια τα μέτρα αυτά θα μπορούσε να οδηγήσει σε καταστροφικές συνέπειες.

Ειδικότερα, όχι μόνο η φύση και οι άνθρωποι υποφέρουν από τις κλιματικές διακυμάνσεις, αλλά οι δημιουργίες τους υφίστανται επιδείνωση και, σε ορισμένες περιπτώσεις, ακόμη και εξαφάνιση. Η επίτευξη του στόχου της Συμφωνίας του Παρισιού για περιορισμό της αύξησης της παγκόσμιας θερμοκρασίας σε επίπεδο κάτω από τους δύο βαθμούς Κελσίου είναι ζωτικής σημασίας για την προστασία και τη διατήρηση της παγκόσμιας κληρονομιάς μας για τις μελλοντικές γενιές.

Παράλληλα, οι οικονομικές επιπτώσεις της πανδημίας COVID-19 ήταν σαφώς σφοδρές για τον τουριστικό τομέα. Επομένως, η υποβάθμιση των μνημείων και των εμβληματικών κτηρίων θα μπορούσε να έχει σημαντικές συνέπειες για ορισμένες τοποθεσίες.

Τι προκαλεί ζημιές σε ιστορικά μνημεία;

Άνοδος της της στάθμης της θάλασσας, ξηρασίες, πυρκαγιές, όξινη βροχή κ.ά.. Ο κατάλογος των αιτιών που οφείλονται για τις φθορές της παγκόσμιας κληρονομιάς είναι τόσο μεγάλος.

Γι΄αυτό και η διαχείρισή του συνολικού προβλήματος καθίσταται δύσκολη. Δε μπορεί κανείς να αναχαιτίσει πια τα ακραία καιρικά φαινόμενα, πάρα μόνο να υιοθετήσει πρακτικές για την εξομάλυνση των συνεπειών τους.

Ιστορικά μνημεία που άντεξαν για αιώνες έχουν υποστεί σοβαρές ζημιές τα τελευταία πενήντα χρόνια. Ο λόγος είναι η ατμοσφαιρική ρύπανση στις πόλεις και τα βιομηχανικά κέντρα, επειδή ο αέρας σε αυτές τις περιοχές είναι κυρίως κορεσμένος από τον καπνό που παράγεται από την κατανάλωση καυσίμων στα εργοστάσια και τα σπίτια.

Ακόμα, η όξινη βροχή επηρεάζει πολλά αγάλματα και κτήρια σε όλο τον κόσμο, ιδιαίτερα το μάρμαρο και άλλους ασβεστόλιθους, τους οποίους καταστρέφει σταδιακά. Ήδη βλέπουμε αγάλματα που έχουν υποστεί μεγάλες ζημιές λόγω αυτής της βροχής.

Μάλιστα, υπάρχουν αγάλματα που σε μόλις 60 χρόνια έχουν χάσει τα «πρόσωπά» τους λόγω των επιπτώσεων της όξινης βροχής. Αν δεν γίνει κάτι, σε 20 χρόνια πολλά κτήρια, γλυπτά και συντριβάνια, που κοσμούν τις πλατείες μας, θα μπορούσαν να καταστραφούν.

Χαρακτηριστικά παραδείγματα τοποθεσιών που υπέστησαν σημαντικές καταστροφές λόγω της κλιματικής αλλαγής είναι η Βενετία και το Ιράκ. Στο τελευταίο, οι ελλείψεις νερού οδηγούν σε αύξηση των συγκεντρώσεων αλατιού και οι αμμοθύελλες διαβρώνουν τα αρχαία μνημεία του. Ωστόσο, η Διεθνής Αμνηστία τονίζει ότι η κλιματική έκτακτη ανάγκη θα μπορούσε να αναιρέσει αιώνες πολιτιστικής προόδου της ανθρωπότητας ή ακόμη και να εμποδίσει τη διατήρηση ορισμένων πολιτιστικών πρακτικών στο μέλλον.

Η τεχνολογική πρόοδος δίνει τη λύση

Ένα νέο μουσείο στη Γαλλία δίνει στους επισκέπτες την ευκαιρία να μπουν μέσα σε ένα αντίγραφο του φημισμένου Cosquer, ενός υπόγειου σπηλαίου στα ανοικτά των ακτών της Μασσαλίας, που κάποτε φιλοξενούσε περισσότερα από 500 έργα προϊστορικής τέχνης. Καθώς η κλιματική αλλαγή προκαλεί άνοδο της στάθμης της θάλασσας, η τοποθεσία κινδυνεύει να εξαφανιστεί εντελώς.

Το μεγαλύτερο μέρος της βραχοτεχνίας στο αρχικό σπήλαιο έχει καταστραφεί. Το 2011, μια σχεδόν 13 εκατοστά άνοδος της στάθμης της θάλασσας στην τοποθεσία ώθησε τους αρχαιολόγους να επισπεύσουν την έρευνά τους και να χρησιμοποιήσουν ψηφιακή χαρτογράφηση.

Με τα χρόνια, το σπήλαιο έχει βυθιστεί και σήμερα έχουν απομείνει μόνο περίπου 150 σκαλίσματα. Περιλαμβάνουν έργα από δύο φάσεις της Ανώτερης Παλαιολιθικής Εποχής: στένσιλ χεριών 27.000 ετών από τη Γραβετική Εποχή και απεικονίσεις ζώων 19.000 ετών.

Το μουσείο διαθέτει εικονικά αντίγραφα της τοποθεσίας 30.000 ετών, καθώς και γκαλερί με πληροφορίες για τους ανθρώπους και τα ζώα της παλαιολιθικής εποχής, βασισμένες σε τρισδιάστατα αρχαιολογικά δεδομένα.

Για το μεγάλο αυτό έργο χρειάστηκαν συνολικά 23 εκατομμύρια ευρώ και αρκετά χρόνια κατασκευής. Μάλιστα, διαθέτει αντίγραφα του 90 τοις εκατό των γλυπτών και των πινάκων και είναι σχεδόν ίδιου μεγέθους με το πραγματικό. Το σπήλαιο Cosquer είναι το τρίτο αντίγραφο ενός προϊστορικού σπηλαίου που ανοίγει στη Γαλλία, μετά από αυτά του Lascaux στη Dordogne και του Chauvet στο Ardèche.

Η κλιματική αλλαγή απειλεί τοποθεσίες πολιτιστικής κληρονομιάς. Πολλές χώρες υφίστανται τις συνέπειες της υπερβολικής ρύπανσης και δεν είναι σε θέση να διατηρήσουν τα πολιτιστικά τους πλεονεκτήματα. Γι’ αυτό απαιτείται παγκόσμια δράση, ώστε να μπορούν να αντιμετωπίσουν αυτό το πρόβλημα.

Επομένως θα ήταν σοφό να γίνει ένας απολογισμός των σημερινών και μελλοντικών πολιτιστικών απωλειών, για να κατανοήσουμε καλύτερα τι διακυβεύεται και να εξετάσουμε τώρα, πώς να αντικαταστήσουμε βλαβερές για το περιβάλλον πρακτικές.

Αφήστε ένα σχόλιο...

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.

Scroll to Top