Προγράμματα για μαθητές εστιασμένα στην ταυτότητα, την επιλογή και το συναίσθημα

Οι συνεχείς και έντονες κοινωνικές αλλαγές που λαμβάνουν χώρα τις τελευταίες δεκαετίες διαμορφώνουν μαθητές ιδιαίτερα απαιτητικούς ως προς τη γνώση που λαμβάνουν. Εξερευνήστε περαιτέρω τις δυνατότητες που προσφέρουν τα σύγχρονα εκπαιδευτικά προγράμματα που προσαρμόζονται στις ανάγκες των μαθητών. 

Η ανταπόκριση στις γνωστικές και συναισθηματικές ανάγκες των μαθητών είναι κοινή ευθύνη των επαγγελματιών εκπαίδευσης και πολιτισμού. Παράλληλα, τα ερεθίσματα που δέχονται καθιστούν απαραίτητο για τους μουσειοπαιδαγωγούς να αξιολογούν τακτικά τα προγράμματα, ώστε να εντοπίζουν αποτελεσματικά και μη σημεία. 

Με βάση τις τεχνικές κοινωνικής-συναισθηματικής μάθησης (Socio-emotional learning – SEL), η μάθηση μπορεί να καταστεί μια ουσιαστική εμπειρία για όλες τις ηλικίες, μέσα από συναρπαστικά μουσειακά προγράμματα. Οι προτεινόμενες θεματικές είναι: “Τέχνη και Ανθρώπινες Συνδέσεις”, “Τέχνη και Ταυτότητα” και “Τέχνη και Ακτιβισμός”.

1. Τέχνη και Ανθρώπινες Διασυνδέσεις

Αυτό το πρόγραμμα  υποστηρίζει τους στόχους της SEL για αυτογνωσία και κοινωνική ευαισθητοποίηση για μαθητές και καθηγητές. Για παράδειγμα, μια άσκηση που βασίζεται σε μια πρώιμη αφηρημένη ζωγραφική της δημοφιλούς Yayoi Kusama ενθαρρύνει τους μαθητές να περιγράψουν πώς αισθάνονται ενώ κοιτάζουν ή σχεδιάζουν τις πολύχρωμες μορφές, τις κουκκίδες και τις γραμμές του έργου της. Επομένως, ξεκινώντας τη συζήτηση για το πώς η ζωγραφική της Kusama ήταν ένα μέσο διαχείρισης της ψυχικής της υγείας μπορείτε να διευρύνετε, εξερευνώντας το θέμα αυτό.

Μια δραστηριότητα μπροστά από έναν μπαρόκ πίνακα προσκαλεί τους μαθητές να σκεφτούν τα συναισθήματα των χαρακτήρων και να σκεφτούν πότε η πίεση των συνομηλίκων τους οδήγησε να κάνουν ή να πουν βλαβερά πράγματα. Πρόσθετα έργα τέχνης επικεντρώνονται στον σεβασμό, τη συνεργασία, την πολιτιστική υπερηφάνεια και την καλοσύνη.

Η επιτυχία αυτών των περιηγήσεων έγκειται στην ενσωμάτωση δραστηριοτήτων που περιλαμβάνουν διαφορετικές μεθόδους μάθησης.

Ορισμένες ιδέες:

  • Η μέθοδος της αργής παρατήρησης.
  • Η παραγωγική και ελεύθερη συζήτηση πάνω στην τέχνη και τις προεκτάσεις της.
  • Η δημιουργία σκίτσου με βάση αυτό που βλέπουν η φαντάζονται οι μαθητές.
  • Η αναπαράσταση του έργου τέχνης από τους μαθητές χρησιμοποιώντας το σώμα τους  ή τεχνολογικά μέσα έτσι ώστε να το ερμηνεύσουν.

Extra tip: Ως μουσειοπαιδαγωγοί ενθαρρύνετε τη συμφωνία και τη διαφωνία στο πλαίσιο των συζητήσεων για να τονιστεί το γεγονός πώς οι άνθρωποι βιώνουν διαφορετικές καταστάσεις, βλέποντας έργα τέχνης, με βάση τις προσωπικές τους εμπειρίες.

Πηγή: Isi Parente / Unsplash

2. Τέχνη και Ταυτότητα

Η συγκεκριμένη θεματική στοχεύει στο να Προβληματίσει τους μαθητές γύρω ερωτήματα, όπως: «Τι επηρεάζει ή πραγματώνει τις ταυτότητές μας;».  Χρησιμοποιώντας μια σειρά έργων εντοπίστε τις επιρροές στην ταυτότητα μέσω της τέχνης και «βουτήξτε» σε διάφορους πολιτισμούς και εποχές,

Επιπλέον, μπορείτε να διερευνήσετε πώς οι βιολογικές ή φυσικές πτυχές του σώματός μας επηρεάζουν τις αντιλήψεις για την ταυτότητά μας. Για να το συζητήσετε αυτό, χρησιμοποιήστε κάποιο αρκετά εκφραστικό πορτρέτο, το οποίο θα προκαλούσε έντονο ενδιαφέρον στους μαθητές με τα χρώματα, τις δυναμικές πινελιές και τις εκφράσεις του προσώπου.

Ξεκινήστε ρωτώντας τους μαθητές: «Αν (η προσωπικότητα του πορτρέτου) μπορούσε να σας πει λίγα λόγια για τον εαυτό της, τι νομίζετε ότι θα έλεγε;». Αφού μοιραστούν κάποιες ιδέες, προχωρήστε σε μια ευρύτερη ερώτηση, ρωτώντας: «Τι συμπεράσματα βγάζουμε για την ταυτότητα (ή τα χαρακτηριστικά) κάποιου με βάση αυτά που βλέπουμε;».

Στη συνέχεια, για να το συνδέσετε με τις εμπειρίες των ίδιων των μαθητών, χωρίστε τους σε ζευγάρια και ζητήστε τους να σας απαντήσουν στις παρακάτω ερωτήσεις: «Έχουν υποθέσει ποτέ οι άλλοι κάτι για την ταυτότητά σας, με βάση αυτό που βλέπουν; Πως σας έκανε αυτό να νιώσετε;».

Αυτές οι ερωτήσεις βοηθούν τους μαθητές να συνειδητοποιήσουν πόσο γρήγορα σχηματίζουμε απόψεις για την ταυτότητα, με βάση αυτά που βλέπουμε και εξετάζουν πώς θα μπορούσαμε να εργαστούμε για να αποφύγουμε αυτές τις υποθέσεις για κάποιον που συναντάμε. Άλλες προσεγγίσεις περιλαμβάνουν την οικογένεια και τους φίλους, το περιβάλλον, την κοινότητα, την πίστη, το φύλο, την πολιτιστική κληρονομιά, την εθνικότητα και την κοινωνικοοικονομική κατάσταση.

3. Τέχνη και ακτιβισμός

Τα προγράμματα τέχνης και ακτιβισμού εστιάζουν στο πώς οι καλλιτέχνες χρησιμοποιούν τις εικόνες για να εμπνεύσουν τον ακτιβισμό και να επιφέρουν κοινωνική αλλαγή. Αυτό προϋποθέτει την ενσυναίσθηση, η οποία μας προκαλεί να κοιτάμε έξω από τον εαυτό μας και να προσπαθούμε να ταυτιστούμε με τις εμπειρίες των άλλων. Η προσεκτική ματιά στα έργα τέχνης μπορεί να διδάξει στους μαθητές πώς να συζητούν θέματα και να διαφωνούν μεταξύ τους με σεβασμό. Μια δεξιότητα ζωής που θα τους χρησιμεύσει ως άτομα αλλά και ως μέλη μιας κοινότητας.

Τα έργα τέχνης που περιλαμβάνονται σε αυτή τη θεματική παρουσιάζουν μια σειρά από μορφές ακτιβισμού. Και σε αυτή την περίπτωση είναι σημαντικό να επικοινωνήσετε με τους δασκάλους ή τους καθηγητές για να προσδιορίσετε τι θα ήταν πιο σχετικό με τους μαθητές.

Κατά την προβολή των έργων, μέσω ερωτήσεων και προτροπών ανοιχτού τύπου, οι μαθητές καλούνται να προσφέρουν τις δικές τους προοπτικές, να εξετάσουν πώς οι ιδέες που εκφράζονται σχετίζονται με τη ζωή μας σήμερα και να μοιραστούν τον ρόλο που πιστεύουν ότι η τέχνη και η δημιουργία τέχνης μπορεί να διαδραματίσει στον κοινωνικό ακτιβισμό.

Στην πραγματικότητα δεν υπάρχει ηλικιακός περιορισμός για την υλοποίηση   τέτοιων προγραμμάτων. Αυτό που αλλάζει είναι ο τρόπος προσέγγισης των θεμάτων που παρουσιάζονται στους μαθητές και το εποπτικό υλικό που θα χρησιμοποιηθεί. Για το λόγο αυτό, τονίζεται η συνεργασία μεταξύ μουσειοπαιδαγωγών και του προσωπικού του σχολείου.

Η δημιουργία προγραμμάτων που εστιάζουν στην ταυτότητα, την επιλογή και το συναίσθημα υποστηρίζουν την αποστολή του μουσείου να κάνει προσβάσιμη την τέχνη και τον πολιτισμό. Παράλληλα, εκπληρώνουν τους στόχους των σχολικών ιδρυμάτων στην επίτευξη της αποδοχής, της ποικιλομορφίας, της ισότητας και της ένταξης, βοηθώντας τους μαθητές να δημιουργήσουν βαθύτερες συνδέσεις μεταξύ της ζωής τους και της τέχνης. 

Αφήστε ένα σχόλιο...

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.

Scroll to Top