Χρηματοδότηση για το μουσείο σας μέσω ευρωπαϊκών προγραμμάτων

Τα μουσεία και οι οργανισμοί πολιτιστικής κληρονομιάς μπορούν να λάβουν χρηματοδότηση μέσω διαφόρων προγραμμάτων της ΕΕ και όχι απαραίτητα μόνο εκείνων, που έχουν ως επίκεντρο τον πολιτισμό. Η κατάθεση πρότασης, όμως, για συμμετοχή σε προγράμματα, όπως τα Creative Europe, Erasmus+, Horizon 2020, προϋποθέτει χρόνο, λεπτομερή σκέψη και ενδεχομένως στρατηγικές συνεργασίες.

Ευρωπαϊκά προγράμματα για χρηματοδότηση μουσείων

Έρευνα που διεξήχθε από το NEMO το 2019, σχετικά με τη συμμετοχή των μουσείων σε χρηματοδοτικά προγράμματα της ΕΕ (Creative Europe, Erasmus+, Horizon 2020 και Europe for Citizens) δείχνει ότι μόνο το 6% του προϋπολογισμού του Creative Europe χρησιμοποιείται από τα μουσεία που συμμετέχουν σε έργα. Το ποσοστό αυτό μειώνεται σε λιγότερο από 1%, αν ληφθούν υπόψη τα προγράμματα Erasmus+, Horizon 2020 και Europe for Citizens.

Επίσης, επισημαίνει ότι είναι οι ίδιοι οργανισμοί, που επωφελούνται από τη χρηματοδότηση της ΕΕ, επιβεβαιώνοντας ότι για πολλά μουσεία, ιδίως τα μικρά, η δραστηριοποίηση στην ευρωπαϊκή σκηνή είναι πολύ απαιτητική από την άποψη της διοικητικής και επιχειρησιακής προσπάθειας. Η συμμετοχή των μικρότερων μουσείων και η αύξηση του αριθμού των ιδρυμάτων που επωφελούνται από τα κονδύλια της ΕΕ είναι ένας σημαντικός στόχος, ο οποίος συμβάλλει στην ανάπτυξη και τη βιωσιμότητα των μουσείων και μπορεί να επιτευχθεί με την υποστήριξη από ενώσεις και δίκτυα μουσείων.

Τα προγράμματα της ΕΕ στα οποία έχουν συχνότερη πρόσβαση τα μουσεία είναι τα εξής:

Creative Europe

Μέσω του υπο- προγράμματος «Πολιτισμός», η Δημιουργική Ευρώπη παρέχει χρηματοδοτική υποστήριξη για σχέδια συνεργασίας, που επικεντρώνονται στη διακρατική κινητικότητα και την ανάπτυξη ικανοτήτων καλλιτεχνών ή επαγγελματιών του πολιτισμού, την κυκλοφορία των πολιτιστικών και δημιουργικών έργων και την ανάπτυξη του κοινού.

Erasmus+

Το Erasmus+ παρέχει επιχορηγήσεις στον τομέα της εκπαίδευσης, της κατάρτισης, της νεολαίας και της αθλητισμού. Χρηματοδοτεί τόσο άτομα που βρίσκονται σε κινητικότητα στο εξωτερικό, όσο και οργανισμούς, που επικεντρώνονται στην εκπαίδευση, την επαγγελματική κατάρτιση και τη δια βίου μάθηση.

Horizon Europe

Το Horizon Europe είναι το πρόγραμμα-πλαίσιο της ΕΕ για την έρευνα και την καινοτομία. Κατά τη νέα περίοδο χρηματοδότησης 2021-2027, ο πολιτιστικός και δημιουργικός τομέας αποκτούν εξέχουσα θέση στο ερευνητικό της πρόγραμμα,
όπως ποτέ άλλοτε.

Πηγή: Bruna Gabrielle Félix/ Pexels

Διαδικασία υποβολής αιτήσεων

Η εξοικείωση με τα ευρωπαϊκά προγράμματα απαιτεί χρόνο. Ως εκ τούτου, είναι προτιμότερο να ξεκινήσετε συνεργαζόμενοι με άλλους οργανισμούς, με επικεφαλής κάποιον αξιόπιστο εταίρο.

Για παράδειγμα, στο Erasmus+ ή στο πρόγραμμα Creative Europe προγράμματα συνεργασίας παρέχουν συνήθως ένα ασφαλέστερο περιβάλλον, για να κάνετε τα πρώτα βήματα και να αποκτήσετε μια εικόνα της λειτουργίας των έργων της ΕΕ. Το Horizon Europe, ως ερευνητικό πρόγραμμα, έχει μεγαλύτερο προϋπολογισμό και χρηματοδοτεί πιο σύνθετα έργα, των οποίων ηγούνται συνήθως πανεπιστήμια.

Η συμμετοχή σε ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα απαιτεί συστηματικό τρόπο σκέψης, αφού η ίδια η αίτηση σας υποχρεώνει να σχεδιάζετε μελλοντικά με ένα τέτοιο λεπτομερή τρόπο, που είναι σαν να πρόκειται να ξεκινήσει το έργο την επόμενη μέρα.

Επομένως, ο καλός προγραμματισμός είναι απαραίτητος, όχι μόνο για να μπορέσετε να συμπληρώσετε την αίτηση, αλλά και επειδή η ίδια, εφόσον γίνει δεκτή και χρηματοδοτηθεί, γίνεται το περιεχόμενο της συμφωνίας που υπογράφετε με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Ορισμένα προγράμματα της ΕΕ έχουν μια διαδικασία υποβολής αιτήσεων σε δύο φάσεις: μια προκαταρκτική πρόταση και, εάν εγκριθεί, μια πλήρη πρόταση, η οποία αφήνει περιθώριο για βελτιώσεις των ιδεών, βάσει των παρατηρήσεων των αξιολογητών.

Μετά την έγκριση της αίτησης, υπάρχει μια φάση διαπραγμάτευσης με την αρμόδια διεύθυνση της ΕΕ, η οποία μπορεί να οδηγήσει στην αναθεώρηση ορισμένων
δραστηριοτήτων ή σε τροποποιήσεις του προϋπολογισμού. Ωστόσο, στην περίπτωση των Creative Europe ή του Erasmus+, για παράδειγμα, το περιεχόμενο της αίτησης είναι αυτό που σας δεσμεύει.

Συνεπώς, είναι σημαντικό να είστε όσο πιο συγκεκριμένοι και ρεαλιστές γίνεται. Αποφύγετε δραστηριότητες που ακούγονται ενδιαφέρουσες, αλλά είναι δύσκολο να πραγματοποιηθούν, και μην υποεκτιμάτε τον προϋπολογισμό, διότι οτιδήποτε υποσχεθείτε, θα πρέπει να το πραγματοποιήσετε.

Συγγραφή πρότασης

Η συγγραφή της αφήγησης μιας αίτησης μπορεί να είναι συλλογική ή ατομική. Η πρώτη είναι πιο απαιτητική, προκειμένου να διασφαλιστεί η συνοχή όλων των τμημάτων. Η δεύτερη εναποθέτει περισσότερο βάρος στον συγγραφέα – κατά πάσα πιθανότητα τον επικεφαλής εταίρο. Ακόμα και αν η πρόταση γράφεται αποκλειστικά από τον αιτούντα, θα πρέπει να περιλαμβάνει όλους τους εταίρους στην προετοιμασία της.

Οι στόχοι πρέπει να είναι κοινοί και το περιεχόμενο να συζητηθεί διεξοδικά και να συμφωνηθεί, έτσι ώστε να εξασφαλιστεί η ιδιοκτησία του έργου από όλα τα εμπλεκόμενα μέρη. Τα ευρωπαϊκά έργα δεν αφορούν μόνο στα χρήματα, αλλά ενδείκνυνται για την ανάπτυξη μιας νέας ιδέας για τα μουσεία από κοινού. Οι εταίροι, λοιπόν, θα πρέπει να βλέπουν ότι το έργο ευθυγραμμίζεται με τους θεσμικούς τους στόχους και προσθέτει αξία στην εργασία τους.

Παράλληλα, είναι σημαντικό η πρόταση να είναι συνεπής σε όλα τα μέρη της: η επίτευξη των γενικών και ειδικών στόχων προϋποθέτει να επιδιώκονται μέσω των δραστηριοτήτων, οι οποίες με τη σειρά τους παράγουν αποτελέσματα, το κόστος των οποίων αντικατοπτρίζεται στον προϋπολογισμό.

Ακόμα, το σκεπτικό του έργου και το σχέδιο εργασίας πρέπει να είναι ξεκάθαρα και κατανοητά για τους αξιολογητές του έργου. Βαρύτητα χρειάζεται να δοθεί και στη γλώσσα που χρησιμοποιείται, αποφεύγοντας τεχνικούς όρους ή ακρωνύμια, αν δεν επεξηγούνται.

Ωστόσο, τα ακρωνύμια είναι πολύ σημαντικά όταν πρόκειται για τον τίτλο του έργου, τον οποίο η ΕΕ απαιτεί να εκφράζεται με αυτό τον τρόπο. Η επιλογή ενός ελκυστικού τίτλου, που να συνδέεται, επίσης, με την κύρια δραστηριότητα του έργου θα μπορούσε να κρίνει το αποτέλεσμα.

Όσον αφορά τον προϋπολογισμό του έργου, δημιουργείται με την κοστολόγηση και την απόδοση κάθε δραστηριότητας, συνυπολογίζοντας τους απαιτούμενους για το έργο πόρους. Το κόστος πρέπει να δικαιολογείται, καθώς ο προϋπολογισμός αντιπροσωπεύει μια καλή σχέση ποιότητας-τιμής.

Η κατάρτιση του προϋπολογισμού απαιτεί τη γνώση των οικονομικών κανόνων του προγράμματος, για το οποίο υποβάλλετε αίτηση, και αυτό μπορεί να είναι περίπλοκο και χρονοβόρο. Πολύ συχνά η διοικητική υπηρεσία του μουσείου ή της ένωσης μουσείων δε μπορεί να αφιερώσει χρόνο, για να εμβαθύνει σε τεχνικές λεπτομέρειες των προϋπολογισμών της ΕΕ, οπότε η υποστήριξη γίνεται από πιο έμπειρους συναδέλφους ή εξωτερική βοήθεια.

Μια ισχυρή πρόταση είναι:

  • Συνεκτική
    παρουσιάζοντας ένα κύριο «νήμα» που διατρέχει όλη την πρόταση.
  • Συνεπής
    προσδιορίζοντας με σαφήνεια τις ανάγκες της πρότασης, τις λύσεις και τα αποτελέσματα.
  • Σαφής
    προσδιορίζοντας με σαφήνεια τις ανάγκες της πρότασης, τις λύσεις και τα αποτελέσματα.
  • Απλή, ευανάγνωστη, κατανοητή
    ακόμη και από μη ειδικούς (οι αξιολογητές δεν είναι απαραίτητα γνώστες του αντικειμένου του έργου).
  • Ρητή
    διασφαλίζοντας ότι αναφέρονται όλες οι σχετικές πληροφορίες, χωρίς να υποθέτει ότι οι αναγνώστες διαθέτουν πρότερες γνώσεις για το θέμα.
  • Βασισμένη σε στοιχεία
    με αφετηρία την εκ των προτέρων ανάλυση αναγκών και το ιστορικό στην τρέχουσα κατάσταση.
  • Αυστηρά σχεδιασμένη
    με σαφή προσδιορισμό των δραστηριοτήτων, των χρόνων, των διατιθέμενων κονδυλίων κλπ.. Συγκεκριμένα, επιλέγοντας ορατές και απτές εκροές, καθώς και σημαντικούς και μετρήσιμους δείκτες.
  • Ρεαλιστική
    με εφικτούς στόχους, ισορροπημένη και κατάλληλη κατανομή των καθηκόντων και πόρων.
  • Καινοτόμος
    παρέχοντας δημιουργικές λύσεις σε υφιστάμενα προβλήματα ή προτείνοντας νέα προϊόντα.
  • Αποδοτική
    με επαρκή προϋπολογισμό που δείχνει αποτελεσματική χρήση των πόρων.

Τέλος, υπάρχουν διάφορα εργαλεία που σας βοηθούν να σκεφτείτε συστηματικά. Δεν είναι δεσμευτικό να τα χρησιμοποιήσετε. Ακολουθώντας τις οδηγίες και απαντώντας τις διάφορες ερωτήσεις σε ένα έντυπο αίτησης της ΕΕ μπορεί να είναι αρκετό για να υποστηρίξει τη λογική εξέλιξη της διαδικασίας νοητικού σχεδιασμού. Έτσι, θα είστε σε θέση να καταθέσετε μια ολοκληρωμένη και σαφή πρόταση, διεκδικώντας χρηματοδότηση για τον οργανισμό σας.

Αφήστε ένα σχόλιο...

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.

Scroll to Top